De viervoudige moord in Doezum

IJe Wijkstra

Ik struin graag  over oude begraafplaatsen, zeker in coronatijd zijn het de meest veilige oorden. Soms verbergt de stilte van een graf een bijzondere verhaal. Zoals deze graven van twee rijksveldwachters op de Groningse begraafplaats Esserveld. In 1929 werden ze, samen met twee gemeenteveldwachters, in Doezum neergeschoten door IJe Wijkstra, die niets op had met het gezag.

IJe krijgt in 1928 een verhouding met de vrouw van zijn vriend, die zit in het gevang.

Het graf van de twee rijksveldwachters op de begraafplaats Esserveld, Groningen.

Aaltje Wobbes – van der Tuin laat haar zes kinderen in de steek en trekt in bij IJe. Daarop eist Justitie de vrouw te spreken. Burgemeester Bonnema van Grootegast voorziet problemen, hij weet dat IJe een stroper is en uitstekend schiet, daarom stuurt hij vier veldwachters op pad om Aaltje naar Groningen te brengen.

Het is somber en bar koud weer die vroege vrijdagochtend 18 januari 1929 als de veldwachters de woning van IJe naderen. IJe wacht ze op met een karabijn. Wie het eerst schoot is nooit opgehelderd, maar al snel liggen er twee gemeenteveldwachters, Aldert Meijer en Mient van der Molen, en twee rijksveldwachters, Herman Hoving en Jan Werkman, dood op de grond. IJe snijdt hen de keel door, daarna steekt hij zijn huis in brand. Zelf is hij slechts licht gewond.

Na behandeling in het ziekenhuis wordt hij gearresteerd. Hij krijgt levenslang, in hoger beroep is dat bijgesteld naar twintig jaar. Uiteindelijk belandt hij in een krankzinnigengesticht in Woensel. Aaltje komt een jaar in het gevang. IJe Wijkstra sterft in 1941 aan tbc, hij is begraven in Eindhoven. Aaltje hield tot aan haar dood in 1985 vol dat IJe niet de eerste schoten loste.

In Doezum herinnert een monument aan deze moordpartij die het hele land beroerde.Op de steen een bordje met de tekst:

‘Wanneer je geest gaat zwerven met de wind, doe je, alleen en onbewaakt, anderen en dus ook jezelf kwaad’.

De moord is in 1980 verfilmd door Pieter Verhoeff. Het teken van het beest won een jaar later het gouden kalf voor beste speelfilm. Zie de speelfilm hier.

Lees het bericht over de moord in het Dagblad van het Noorden: https://www.delpher.nl/nl/kranten/view?coll=ddd&identifier=ddd:010668615:mpeg21:a0015

Dit bericht is geplaatst in Uncategorized. Bookmark de permalink.