De voorspelde energiecrisis blijft uit. Voorlopig, want de Straat van Hormuz is nog steeds dicht en veel landen gooien hun enorme brandstofreserves volop in de strijd. Het wachten is op het luiden van de noodklok, want de reserves raken snel op.
Ondanks de sombere geopolitieke vooruitzichten (met name de oorlog in Oekraïne en de oorlog in het Midden-Oosten) en de oplopende inflatie boeken de beurzen winst op winst. Ze tikken recordhoogtes aan die voornamelijk ontstaan door een klein maar belangrijk groepje AI-bedrijven. Dat kweekt angst voor iets dat we nog kennen uit de jaren negentig, de internetzeepbel. Ook toen investeerden beleggers massaal in startups zonder winstgevend model, waarna de internet-hausse uiteindelijk knapte en de markt finaal in elkaar stortte.
Brand
Achter ons staat het ‘huis in brandt’, maar wij zitten in de tuin te barbecueën. Wat kan ons gebeuren? O, ja, die vakantie is prijzig, gaan we toch ergens naartoe waar het goedkoper is. De auto hoeven we ook niet dagelijks te gebruiken. Wie een leasebak heeft trekt zich van de brandstofkosten niets aan.
We voelen de hitte van het ‘brandende huis’, lastig maar we zitten er te ver vanaf om écht pijn te lijden. In Azië zijn ze dat stadium allang voorbij, door het olietekort liggen ze daar al weken op apegapen. Nog een geluk dat onze brandstof voornamelijk uit de VS, Noorwegen en Kazachstan komt.
Draconisch
Mocht de situatie niet snel veranderen dan krijgen we ook hier te maken met de draconische gevolgen. Een recessie is dan zeker niet uitgesloten. Nog hogere prijzen aan de pomp. Een nog hoger bedrag voor gas en stroom. En dat is slechts het begin. Duurdere energie schaalt de prijzen voor allerhande waar verder op. De consument betaalt. En dan heb ik het slechts over brandstof. Kijk ik naar de geopolitiek dan kun je er donder op zeggen dat bij ongewijzigd beleid de dreiging van hybride aanvallen vanuit Rusland toeneemt. De AIVD en de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid (NCTV) waarschuwen dat Nederland daarbij continu doelwit is. Denk aan cyberaanvallen op vitale infrastructuur (energie, zorg, banken) en spionage of sabotage rond de Noordzee.
Verschuiving machtsblokken
Bovendien is er een verschuiving van machtsblokken gaande. Europa maakt zich los van Azië en de VS. Dit is direct van invloed op de handel. Er zijn drie belangrijke machtsblokken aan het ontstaan: China, de VS en Europa. Een multidisciplinaire ordening is de uitkomst, een samenspel van drie reusachtige economieën. Europese landen die niet bij de EU zijn aangesloten, ik noem landen op de Balkan, maar ook Rusland, Wit-Rusland en Kazachstan, doen er goed aan handelsverdragen af te sluiten met het economisch/politiek bondgenootschap, anders vallen ze straks economisch gezien buiten de boot.