Home

Alles verandert bliksemsnel

De wereld is in nauwelijks 20 jaar totaal veranderd. Internet is de nieuwe Werkelijkheid geworden. Ruim 100 jaar geleden brachten telegraaf, telefoon, stoomboot, en trein, later het vliegtuig ons vooruit. Het ging snel, maar nooit zo snel als nu.

Onze wereld is veranderd in een dorp. Financiën, handel en industrie zijn uitgegroeid tot een georganiseerde productieketen. In dit ‘werelddorp’ met 7 miljard inwoners draait het om globalisering: het openstellen van grenzen voor de gemakkelijke verplaatsing van goederen en diensten.

Die ontwikkeling gaat razendsnel. Alleen een crisis, recessie of oorlog kan er een eind aan maken. Maar zijn de puinhopen aan de kant geschoven dan draait alles gewoon weer door en wellicht nog sneller dan voorheen.

Op deze site wil ik de veranderingen in de wereld volgen. Niet zoals een krant of tijdschrift doet, maar door alleen datgene eruit te pikken wat ik belangrijk vind.

Nederland in WO 1 nu gratis te lezen. Het boek verscheen in 2014.

nederland in wo1

Nederland in wo1


Nijhoff, dichter van het gewone woord

Gewone woorden waren het kenmerk van de te vroeg gestorven dichter mr. Martinus Nijhoff. Door het gebruik van spreektaal drong deze telg uit een bekend uitgeversmilieu het verheven, en vaak gekunstelde woordgebruik, van de Tachtigers opzij.

Hij debuteerde in 1916 met de bundel De wandelaar.

Mijn eenzaam leven wandelt in de straten,

Langs een landschap of tussen kamerwanden.

Er stroomt geen bloed meer door mijn dode handen,

Stil heeft mijn hart de daden sterven laten.

Zijn meest bekende sonnet is De moeder de vrouw uit 1934 dat zich afspeelt bij Zaltbommel.

Ik ging naar Bommel om de brug te zien.

Ik zag de nieuwe brug. Twee overzijden

die elkaar vroeger schenen te vermijden,

worden weer buren. Een minuut of tien

dat ik daar lag, in ‘t gras, mijn thee gedronken,

mijn hoofd vol van het landschap, wijd en zijd –

laat mij daar midden uit oneindigheid

een stem vernemen dat mijn oren klonken.

Het was een vrouw. Het schip dat zij bevoer

kwam langzaam stroomaf door de brug gevaren.

Zij was alleen aan dek, zij stond bij ‘t roer,

en wat zij zong hoorde ik dat psalmen waren.

O, dacht ik, o, dat daar mijn moeder voer.

Prijs God, zong zij, Zijn hand zal u bewaren.

De woordritmiek laat het deinen van de boot voelen. Dit is een van de bekendste gedichten uit onze literatuur. Niet voor niets heet de nieuwe Waalbrug, die sinds 1996 bij Zaltbommel ligt, Martinus Nijhoffbrug.

Martinus Nijhoff, behalve poëet, ook vertaler en essayist, stierf in 1953, 58 jaar jong. Hij trouwde tweemaal, het laatst met de actrice Georgette Hagedoorn die in 1995 overleed. Ze liggen begraven op Westduin, Den Haag.

Graf Ko van Dijk vervuild, graf Blonde Dolly als nieuw

De enige zekerheid in het leven is het einde. Daar denken we liever niet aan, maar op een dag valt het doek. Het merendeel van ons verdwijnt in de anonimiteit.

Misschien dat je familie nog jaren aan je denkt, maar gaandeweg bladdert het verguldsel er

Graf Ko van Dijk

wel vanaf. Een uitzondering bestaat voor beroemdheden. Ze worden met veel pathos ten grave gedragen. De eer voor hun talent blijft bestaan, maar voor de meesten resteert er uiteindelijk niet meer dan een bekende onder een vervuilde steen. De beroemde acteur Ko van Dijk ligt in een uithoek van de lommerrijke begraafplaats Westduin in Den Haag, pal langs een voetpad. Het stukje grond naast hem is te koop. Interesse voor het graf? Dan navragen bij de beheerder van de hof, meldt het informatiebordje.

Graf Blonde Dolly.

Veel mooier op Westduin is het graf van de bekende, talentvolle prostituee en zakenvrouw Blonde Dolly. Sebilla Niemans leidde een dubbelleven. ’s Avonds verdiende ze geld – vijf gulden de man – in de Haagse Doubletstraat, overdag was ze een keurige vrouw met verschillende identiteiten die er een innige band op nahield met vooraanstaande en machtige heren en optrad als begaafd voordrachtskunstenares in bejaardenhuizen. Ze beschikte over miljoenen. Hoe kwam ze aan dat geld? Zoveel geld kon ze toch onmogelijk verdiend hebben met alleen hoererij. Ze werd vermoord, de dader – mogelijk haar pooier – bleef spoorloos.

Hoe komt het dat haar graf er nog steeds is en veel mooier is dan dat van Ko van Dijk en er altijd verse bloemen op staan? Bovendien staat het in een veel duurder deel van de begraafplaats, het deel waar ook Victor Marijnen ligt, die was premier en burgemeester van Den Haag. Recht tegenover haar twee familiegraven van het adellijke geslacht Van Starkenborgh, een van de graven staat schuin, waardoor er geen directe verbinding is met haar graf en dat van het daarnaast gelegen graf. Tot nu toe is het leeg, maar het draagt wel een fraai beeld. Volgens de inscriptie is dit het toekomstig graf van de in 1944 geboren John Louis Raimond Schuld, alias Johny Stairs. Stairs verwijst mogelijk naar een Haagse homobar, maar wie is Schuld? De dood van Blonde Dolly blijft vragen oproepen. Geïnteresseerd? Dan raad ik aan het boek Blonde Dolly van Tomas Ross te lezen.

2020 EEN SLECHT JAAR

Het afgelopen halfjaar is bar slecht geweest. Begin dit jaar zei ik het al, 2020 wordt een heel slecht jaar. Daarbij baseerde ik me op de aankondiging van Kim Jong-un om nieuwe kernproeven te starten, de moord door Amerika op twee belangrijke Iraanse generaals, het opzettelijk neerschieten van een Oekraïens passagiersvliegtuig door Iran, de komst van een hypersonische Russische raket en de wijziging van de Russische grondwet, die de autocraat Vladimir Poetin nog voor jaren aan de macht kan houden.

En op 10 januari komt het bericht dat er in China een nieuw virus is opgedoken. De incubatietijd is onbekend, de overdrachtsvorm is onbekend. Wat wel bekend is, is dat het de ademhaling ernstig kan belemmeren. Aanvankelijk stappen we er in het westen nog fluitend overheen, noemen het een griepje en staan er niet bij stil dat het binnen de kortste tijd de wereld plat legt. Waar CORONA woedt vallen doden, wereldwijd zijn er inmiddels zeven miljoen besmettingen en ruim 400.000 doden.

Spookachtig

Het coronavirus is veel spookachtiger dan de Spaanse griep. Je kan het virus met je meedragen zonder dat je het beseft en anderen besmetten. Dodelijk is het vooral voor mensen van boven de 70 jaar. Vergeet iedere vergelijking met de gewone griep, daaraan sterven tussen de 500 en 2.000 mensen per jaar. In de bijna vijf maanden dat de ziekte nu in Nederland tekeer gaat zijn er hier officieel al ruim 6.000 doden gemeld, het werkelijke aantal – niet iedereen is op corona getest – piekt tot ver over de 10.000. Nooit eerder in de moderne tijd is hier zoiets voorgekomen. In 1912 was er een ernstige griepepidemie, de koetsjes reden in file naar de Oosterbegraafplaats in Amsterdam, die droefenis werd in 1918 veruit overtroffen door de Spaanse griep. Corona doet denken aan de pest, die plaag eiste misschien meer slachtoffers, maar in de middeleeuwen lette ze niet op afstand houden of een lockdown en ook de medische voorzieningen waren slecht. Met  afstand houden en de lockdown zijn er veel slachtoffers voorkomen. Britse onderzoekers becijferden dat er 3,1 miljoen levens mee zijn gered.

Maar nu we vanaf 15 juni de lockdown verder versoepelen is de kans groot dat het virus verder om zich geen grijpt, want let op: weg is het zeker niet, waarschuwt de WHO. Moeten we wel of niet op vakantie? Ik ga, want ik kan ons buitenlandse huis niet te lang onbeheerd laten. Vlieg ik of pak ik de auto? Dat is nog geen uitgemaakte zaak.

Corona heeft de maatschappij compleet veranderd. Buiten de economische malaise wacht de politieke malaise. De Tijdelijke Wet Maatregelen covid-19, kortweg de coronawet, tast onze grondrechten aan. Haal het tijdelijke er maar vanaf, want niemand weet of en wanneer we het virus in de klem hebben. Met een vaccin. Vergeet het, want griepvirussen muteren altijd. Antwoorden zijn er niet, slechts vermoedens en daar kun je niets op bouwen. Wat ik wel weet is dat de tweede helft van 2020 hoogst onzeker wordt en we alleen kunnen hopen op zoiets als VERBETERING.